ประวัติย่อโรงเรียนจ่าอากาศ
โรงเรียนจ่าอากาศ เป็นสถาบันการศึกษาหลักขั้นต้นของกองทัพอากาศ ที่ผลิตนายทหารประทวนให้กับส่วนราชการต่างๆ ของกองทัพอากาศ และนอกกองทัพอากาศที่ฝากผลิตเป็นครั้งคราว ตลอดทั้งให้การศึกษาอบรมข้าราชการกลาโหมพลเรือนต่ำกว่าชั้นสัญญาบัตรทั้งในและนอกกองทัพอากาศตามแต่กองทัพอากาศจะกำหนด
เดิมกองทัพอากาศ ไม่มีโรงเรียนผลิตนายทหารประทวน ส่วนใหญ่นายทหารประทวนจะได้มาจากทหารกองประจำการ ที่สมัครเข้ารับราชการต่อ แต่งตั้งยศเป็นจ่าอากาศ เมื่อปฏิบัติงานมีความรู้ มีความสามารถ มีความชำนาญงานสูง ก็จะได้รับการเลื่อนตำแหน่ง เลื่อนยศให้สูงขึ้นตามลำดับ จนเป็นนายทหารชั้นสัญญาบัตร
ในปี พ.ศ.๒๔๘๑ กองทัพอากาศได้กำหนดให้มี แผนกอาวุธ กองโรงเรียนการบิน และมีแผนกโรงเรียน เป็นหน่วยขึ้นตรงกับกรมเสนาธิการ ทหารอากาศ แบ่งกิจการ และกำหนดหน้าที่แผนกโรงเรียน ดังนี้
กองศึกษาที่ ๑ มีหน้าที่อบรมนายทหารสัญญาบัตร ทุกจำพวก
กองศึกษาที่ ๒ มีหน้าที่อบรมนายทหารประทวน ทุกจำพวก
กองโรงเรียนจ่าอากาศทหารราบ มีหน้าที่อบรมผู้บังคับหมู่ทหารราบ
ภารกิจของแผนกโรงเรียน เริ่มแรกได้คัดเลือกทหารกองประจำการตามกองบินต่าง ๆ เข้ารับการอบรมหลักสูตรเร่งรัดใน กองโรงเรียนจ่าอากาศทหารราบ เพื่อผลิตเป็นผู้บังคับหมู่สำหรับปกครองทหารกองประจำการ
ในปี พ.ศ.๒๔๘๓ เกิดกรณีพิพาทอินโดจีน กองทัพอากาศได้ประสบเหตุการณ์รบอย่างแท้จริง จึงเล็งเห็นความสำคัญในด้านการศึกษาว่า "ทหารจำเป็นต้องมีความรู้ในหลักวิชา เพื่อสามารถนำไปใช้ในการปฏิบัติงานได้อย่างถูกต้อง กองทัพอากาศ จึงจะมีประสิทธิภาพด้านการรบ หากจะใช้แต่ความกล้าหาญและความชำนาญการรบ ย่อมไม่เป็นการเพียงพอ และอาจก่อให้เกิดเป็นฝ่ายเสียเปรียบในการปฏิบัติการรบได้"
จากแนวความคิดในด้านการศึกษาดังกล่าว กองทัพอากาศ ได้เริ่มดำเนินการเพื่อวางรากฐานโครงการศึกษาของกองทัพอากาศขึ้น ได้ปรับปรุงและกำหนดอัตราตามลำดับ
ในปี พ.ศ.๒๔๙๑ กำหนดให้ใช้อัตรากองทัพอากาศ พ.ศ.๒๔๙๑ ตามคำสั่ง กห.(พิเศษ) ที่ ๔๙/๑๙๑๒๗ "แผนกโรงเรียน" เปลี่ยนฐานะเป็น "กรมยุทธศึกษาทหารอากาศ" ขึ้นตรงต่อกองทัพอากาศ เริ่มบริหารงานตามอัตราใหม่ ตั้งแต่ ๗ ม.ค.๙๒ ซึ่งเป็นวันเปิดประชุมสภากองทัพอากาศ ครั้งแรก
ได้มีการรวมแผนกโรงเรียนต่าง ๆ ของกองทัพอากาศ เป็นหน่วยขึ้นตรงต่อกรมยุทธศึกษาทหารอากาศ ดังนี้
- โรงเรียนฝึกการช่างอากาศ ของกองโรงงานกรมทหารอากาศ
- โรงเรียนสื่อสาร ของแผนกสื่อสาร กรมเสนาธิการทหารอากาศ
- กองโรงเรียนจ่าอากาศทหารราบ
และได้จัดตั้งโรงเรียนขึ้นใหม่ เป็นหน่วยขึ้นตรงต่อ กรมยุทธศึกษาทหารอากาศ คือ
- กองโรงเรียนการอาวุธ - กองโรงเรียนถ่ายรูป
- กองโรงเรียนจ่าอากาศพยาบาล - กองโรงเรียนพลาธิการ
- โรงเรียนนายทหารนักบิน - โรงเรียนการช่วยรบ
- โรงเรียนการบิน
ในปี พ.ศ.๒๔๙๕ กรมยุทธศึกษาทหารอากาศ มีภารกิจต้องรับผิดชอบการศึกษาของกองทัพอากาศทั้งหมด ได้รับโอนโรงเรียนเสนาธิการ ทหารอากาศ จากกรมเสนาธิการทหารอากาศ จัดตั้งโรงเรียนนายเรืออากาศขึ้น กองโรงเรียนจ่าอากาศเหล่าต่างๆ ได้รวมกันเป็น "กองโรงเรียนจ่าอากาศ"
ขึ้นตรงต่อกรมยุทธศึกษาทหารอากาศ เมื่อ ๒๔ ธ.ค.๙๕ ตามคำสั่ง กห.(พิเศษ) ที่ ๑๒/๒๐๐๙ ลง ๒๘ ม.ค.๙๖
ในปี พ.ศ.๒๔๙๘ กำหนดให้ใช้อัตรากองทัพอากาศ พ.ศ.๒๔๙๘ ตามคำสั่ง กห.(พิเศษ) ที่ ๑๔/๓๙๖๓ แก้ไขคำว่า "กองโรงเรียนจ่าอากาศเหล่าต่าง ๆ" เป็น "โรงเรียนเหล่าต่าง ๆ" ตัดคำว่า "กอง" ออก ขึ้นตรงกับ "กองโรงเรียนจ่าอากาศ" และคงมีหน่วย ขึ้นตรงใหม่ดังนี้
- โรงเรียนเหล่าต่าง ๆ (ช่างอากาศ, อากาศโยธิน, การอาวุธ, สื่อสาร, พลาธิการ, ถ่ายรูป, จ่าอากาศพยาบาล)
- กองบริการ
- กองการศึกษา
- กองการปกครอง
ในปี พ.ศ.๒๕๐๖ กำหนดให้ใช้อัตรากองทัพอากาศ พ.ศ.๒๕๐๖ ตามคำสั่ง ทอ. (เฉพาะ) ที่ ๙/๐๖ ลง ๑๒ พ.ย.๐๖ ตั้งแต่ ๑๐ ธ.ค.๐๖
เป็นต้นไป โดยได้รับอนุมัติจากรัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหม ตามคำสั่ง กห. (เฉพาะ) ที่ ๕๒/๑๖๘๘๗ ลง ๒๙ ส.ค.๐๖ กำหนดให้เปลี่ยนชื่อ "โรงเรียนเหล่าต่างๆ" เป็น "แผนกวิชาการ..." ขึ้นตรงกับกองการศึกษาและคงมีหน่วยขึ้นตรงต่อกองโรงเรียนจ่าอากาศ รวม ๓ หน่วย คือ
- กองบริการ
- กองนักเรียน
- กองการศึกษา
ในปี พ.ศ.๒๕๑๐ กำหนดให้เปลี่ยนชื่อ “กองโรงเรียนจ่าอากาศ” เป็น “โรงเรียนจ่าอากาศ” เปลี่ยนชื่อ "แผนกวิชาการ..." เป็น "แผนกวิชา..."
ตามคำสั่ง ทอ. (เฉพาะ) ที่ ๗/๑๐ และทางราชการได้มีการปรับ, เปลี่ยน, เพิ่ม หน่วยงานต่างๆ ในโรงเรียนจ่าอากาศโดยตลอด ในปี พ.ศ.๒๕๒๑, ๒๕๒๓, ๒๕๒๔, ๒๕๒๖ และ ๒๕๓๐ ตามลำดับดังนี้
- พ.ศ.๒๕๒๑-๒๕๒๓ รับผู้จบการศึกษา ม.ศ.๓ หรือเทียบเท่า ศึกษาหลักสูตร ๑ ปี และ ๒ ปี ตามที่สายวิทยาการกำหนด และรับผู้จบการศึกษา
ม.ศ.๕ เรียนหลักสูตรพยาบาลชาย ระยะเวลาที่ศึกษา ๓ ปี
- พ.ศ.๒๕๒๔ รับผู้จบการศึกษา ม.ศ.๓,ม.๓ หรือเทียบเท่า ศึกษาหลักสูตรต่าง ๆ ๑๓ เหล่าทหาร ระยะเวลาศึกษา ๒ ปี ยกเว้นหลักสูตรพยาบาลชาย ระยะเวลาศึกษา ๓ ปี
- พ.ศ.๒๕๒๕ งดรับ นจอ.
- พ.ศ.๒๕๒๖ รับผู้จบการศึกษา ม.ศ.๕ หรือเทียบเท่า จำนวน ๑๓ เหล่าทหาร ระยะเวลาศึกษา ๑ ปี
- พ.ศ.๒๕๒๗ รับผู้จบการศึกษา ม.ศ.๕ หรือ ม.๖ หรือเทียบเท่า จำนวน ๑๓ เหล่าทหาร ระยะเวลาศึกษา ๑ ปี
- พ.ศ.๒๕๒๘-๒๕๓๓ รับผู้จบการศึกษา ม.๖ หรือเทียบเท่า ระยะเวลาศึกษา ๑ ปี
- พ.ศ.๒๕๓๔-๒๕๓๘ รับผู้จบการศึกษา ม.๖ หรือเทียบเท่า ระยะเวลาศึกษา ๒ ปี
- พ.ศ.๒๕๓๙ กำหนดให้ใช้อัตรากองทัพอากาศ พ.ศ.๒๕๓๙ ตามคำสั่ง ทอ.(เฉพาะ) ที่ ๑๗๑/๓๙ ลง ๑๖ ก.ค.๓๙ ตั้งแต่ ๑ ต.ค.๓๙ เป็นต้นไป โดยได้รับอนุมัติจากรัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหม ตามคำสั่ง กห.(เฉพาะ) ลับ ที่ ๑๐๒/๓๙ ลง ๑๐ ก.ค.๓๙ มีหน่วยขึ้นตรงรวม ๗ หน่วย คือ กองบังคับการ, แผนกการเงิน, กองบริการกองการศึกษา, กองการฝึกกองนักเรียน และโรงเรียนนายทหารประทวน และในปี พ.ศ.๒๕๓๙ รร.จอ.ยศ.ทอ.บศอ.ได้ทำการปรับปรุงหลักสูตร นจอ.พ.ศ.๒๕๓๖ เป็น ๒ หลักสูตรคือหลักสูตรประกาศนียบัตรพยาบาลศาสตร์ (ระดับต้น)ฯ รับผู้จบการศึกษา ม.๖ หรือเทียบเท่า (เฉพาะแผนการเรียนวิทย์-คณิต) เข้าศึกษา ๒ ปี (เหล่าทหารแพทย์) ได้รับวุฒิประกาศนียบัตรพยาบาลศาสตร์ (ระดับต้น)ฯ ซึ่งทบวงมหาวิทยาลัยให้การรับรอง และหลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ รร.จอ. พ.ศ.๒๕๓๙ รับผู้จบการศึกษา ม.๓ หรือเทียบเท่า เข้าศึกษา ๓ ปี ได้รับวุฒิประกาศนียบัตรวิชาชีพ รร.จอ. มีกรมอาชีวศึกษาให้การรับรอง
- พ.ศ.๒๕๔๕ กำหนดให้ใช้หลักสูตรเพื่อการฝึกศึกษาของนักเรียนจ่าอากาศ ตามคำสั่ง ทอ.(เฉพาะ) ที่ ๑๖๔/๔๕ ลง ๘ พ.ย.๔๕ ตั้งแต่
ปีการศึกษา ๒๕๔๖ เป็นต้นไป เป็นหลักสูตรโรงเรียนจ่าอากาศ พ.ศ.๒๕๔๕ มี ๒ หลักสูตร คือ หลักสูตร ๑ ปี (เหล่า กง., ขส., ชย., ถร., พด., พธ., สบ., สห., อย. และ อต.) และหลักสูตร ๒ ปี (เหล่า ชอ., ตห., สพ.และ ส.) รับผู้จบการศึกษา ปวช.หรือชั้นมัธยมศึกษาตอนปลายตามหลักสูตรของกระทรวงศึกษาธิการหรือเทียบเท่า ทั้ง ๒ หลักสูตร ถ้าสำเร็จการศึกษาจะได้รับวุฒิการศึกษาประกาศนียบัตรโรงเรียนจ่าอากาศ
- พ.ศ.๒๕๔๘ กำหนดให้ใช้หลักสูตรเพื่อการฝึกศึกษาของนักเรียนจ่าอากาศ ตามคำสั่ง ทอ.(เฉพาะ)ที่ ๕๗ /๔๘ ลง ๒๑ เม.ย.๔๘ ตั้งแต่
ปีการศึกษา ๒๕๔๘ เป็นต้นไป มีด้วยกัน ๒ หลักสูตร คือ หลักสูตรโรงเรียนจ่าอากาศ พ.ศ.๒๕๔๘ รับผู้จบการศึกษาชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๖ (ม.๖) ตามหลักสูตรกระทรวงศึกษาธิการ หรือเทียบเท่า เข้าศึกษา ๒ ปี (เหล่า สห. และเหล่า อย.) เมื่อสำเร็จการศึกษาจะได้รับวุฒิการศึกษาประกาศนียบัตรโรงเรียนจ่าอากาศ และเทียบความรู้ได้เท่าประกาศนียบัตรวิชาชีพชั้นสูง (ปวส.) และหลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพโรงเรียนจ่าอากาศ พ.ศ.๒๕๔๘ รับผู้จบการศึกษาชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๓ (ม.๓) ตามหลักสูตรกระทรวงศึกษาธิการ หรือเทียบเท่า เข้าศึกษา ๓ ปี (เหล่า ชอ., สพ.และ ส.) เมื่อสำเร็จการศึกษา จะได้รับวุฒิประกาศนียบัตรวิชาชีพโรงเรียนจ่าอากาศ และเทียบความรู้ได้เท่าประกาศนียบัตรวิชาชีพ (ปวช.) ทั้ง ๒ หลักสูตรนี้ ได้รับการรับรองจากสำนักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา กระทรวงศึกษาธิการ
- พ.ศ.๒๕๕๐ กำหนดให้ใช้หลักสูตรโรงเรียนจ่าอากาศ พ.ศ.๒๕๕๐ ตามคำสั่ง ทอ.(เฉพาะ) ที่ ๑๑๕/๕๐ ลง ๒๗ ก.ย.๕๐ ตั้งแต่ปีการศึกษา ๒๕๕๑ เป็นต้นไป เป็นหลักสูตรการศึกษาระยะเวลา ๒ ปี ที่จัดการฝึกศึกษาให้แก่ นจอ.เหล่า อต.และเหล่า ตห.จำพวกทหารควบคุมการปฏิบัติทางอากาศ(เป็นการรวมจำพวกทหารบังคับการบินและจำพวกควบคุมอากาศยานและแจ้งเตือนภัยเข้าด้วยกัน) เมื่อสำเร็จการศึกษาจะได้รับวุฒิการศึกษาประกาศนียบัตรโรงเรียนจ่าอากาศ และได้เทียบวุฒิเท่าหลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพชั้นสูง (ปวส.) พ.ศ.๒๕๔๖ ประเภทวิชาอุตสาหกรรม ของสำนักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา กระทรวงศึกษาธิการ ตามหนังสือสำนักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา ที่ ศธ ๐๖๐๖ / ๓๖๖ ลง ๓๑ ม.ค.๕๑